OKULA BAŞLARKEN İlk Kez Okula Başlayacak Çocuklar İçin Ebeveyn Rehberi
Başlangıçlar hepimizin hayatında önemlidir ve sürprizlere açıktır. Yeni olan; farklı, heyecan dolu, merak uyandıran biraz da endişe verici olabilir. Çocuklarımız için de okula başlamak hayatlarının bir dönüm noktasıdır. İlk kez okula gittiğiniz günü hatırlıyor musunuz? Bazılarınız okula kolay uyum sağlamış olsanız da hepiniz için heyecan dolu olduğu bir gerçektir. Yeni bir ortama girmeden neyle karşılaşacağımızı bilmemek bize endişe verir.
Çocuklar okula gitmek isteseler bile ilk gün okula gelmekte zorluk çekebilirler. Bu istek yerini yoğun bir heyecana bırakabilir. ‘Okula gitmek istiyordu. Şimdi neden ağlıyor?’ gibi sorular birçok ebeveynin aklını kurcalayabilir. Çocukların iç sesi ‘Orada mutlu mu olurum, yoksa korkar mıyım?’, ‘Orası güzel bir yer mi?’, ‘Annem olmazsa bana ne olur?’ gibi endişe uyandıran sorular sorar. Okul öncesi çağdaki çocuklarımız, duygularını fark etme ve onları regüle etme becerileri tam gelişmediği için bizim desteğimize ihtiyaç duyarlar.
Okul Fobisi Nedir?
Okul fobisi, hissedilen kuvvetli endişe nedeniyle çocuğun okula gitmeyi reddetmesi ya da bu konuda isteksiz görünmesidir. Okul korkusu yaşayan çocuk, okula gitmemek için aşırı direnç gösterebilir, fiziksel yakınmalarda bulunabilir. Çocuğunuz okula gideceği zaman mide bulantısı, baş ağrısı gibi fiziksel şikayetlerde bulunuyor, evde kaldığı zamanlarda her hangi bir yakınması olmuyorsa okul fobisinden bahsedebiliriz.
Okul fobisinin temelinde, çoğunlukla, çocuğun annesinden ya da ona bakım veren kişiden ayrılma korkusu yatmaktadır. Özellikle okul öncesi dönemde, ilk kez okul deneyimi yaşayacak çocuklar, anneden ayrıldığında terk edileceğine inanabilir. Annesinden ayrıldığında kendisine ya da annesine zarar geleceği endişesi de yaşayabilir. Eğer evde küçük bir kardeşle anneyi birlikte bırakmak zorunda kalıyorsa bu durum da çocuğun okuldan kaçınma nedeni olabilir. Bazen ebeveyn kendisindeki endişeyi farkında olmadan çocuğuna yükleyebilir. Bu da çocuğun okulu reddetmesinde başkan bir etken olabilir. Örneğin; ‘Sen gidince seni çok özleyeceğim, bütün gün evde seni bekleyeceğim, birlikte hep çok güzel zamanlar geçiriyorduk’ gibi cümleler çocuğun okula gitme isteğini azaltabilir.
Çocuğunuzun Okula Alışması için Ne Yapmalı?
Okula başlamadan önce çocuğunuzla birlikte okulu ziyaret edebilirsiniz.
Çocuğunuza okulda neler yapacağı, nelerle karşılaşacağı hakkında bilgi verebilirsiniz.
Çocuğunuza okulla ilgili olumlu anılarınızdan bahsedebilirsiniz.
Çocuğunuzun okulla ilgili hissettikleri hakkında konuşmasını sağlayıp onu dinleyebilirsiniz. Varsa sorularını net ve gerçekçi dille cevaplayabilirsiniz. Yaşına uygun bir dille, hissettiklerinin doğal olduğunu; okula alışmak için zamana ihtiyacı olduğunu söyleyebilirsiniz.
Beden dilinizin ve konuşmanızın kapsayıcı ve yumuşak olduğundan emin olun.
Okul başladığında, özellikle oryantasyon zamanı, aynı kişinin çocuğunuzu okula bırakıp okuldan almasını sağlamalısınız.
Öncelikle siz çocuğunuzun okulunuza güvenmelisiniz.
Okula uyum sürecinde öğretmeninin yönlendirmelerine uygun davranmanız çocuğunuzun adaptasyonunu kolaylaştıracaktır.
Çocuğunuzla vedalaşırken süreyi kısa tutmalısınız.
Okul günü telaş yaşanmaması için akşamdan kıyafet ve çantasını birlikte hazırlayabilirsiniz.
Alışma döneminde çocuğunuz okula gelmeyi rededip ağladığında lütfen kararlı ve sakin olun. Eğer en ufak sızlanmasında okula göndermezseniz bu davranışı pekişecek, ‘Çok ağlarsam beni okula göndermiyorlar’ inancı çocuğunuzda oluşacaktır.
Çocuğunuzu okula, saati geçmiş de olsa, düzenli getirmeye çalışmalısınız.
Çocuğunuzu başka çocuklarla kıyaslamaktan, onu tehdit etmekten kaçınmalısınız. Çocuğunuz okulda kalmamak için çok ağlayabilir, lütfen bu durumda başka çocuklarla kıyaslama yapmayın. ‘Bak o ağlıyor mu?’ gibi cümlelerden uzak durun.
Çocuğunuzu olduğu gibi kabul edin ve ona güvenin. ‘Bebek misin, niye ağlıyorsun?’ gibi yargılamalardan kaçının.
Çocuğunuza söz verdiğiniz saatte okula onu almaya gelmeniz güven inşası için önemli.
Çocuğunuz okuldayken sizin ne yapacağınızı bilmesi onu biraz daha güvende hissettirecektir. Örneğin; ‘Sen okuldayken kuaföre gidip saçımı kestireceğim, markete gidip alışveriş yapacağım sonra da senin çok sevdiğin yemeği pişireceğim’ veya ‘Seni okula bıraktıktan sonra ben de işe gideceğim, çalışmam bitince tam saatinde okulun önünde seni almak için bekliyor olacağım’ diyebilirsiniz.
Arkadaşlarıyla okul dışında da görüşme ortamı hazırlayabilirsiniz.
Okul oryantasyonu, çocuğun mizacı, yetiştiği aile yapısı, geçmiş deneyimleri, okul tutumu gibi farklı dinamikleri kapsayan bir süreçtir. Her çocuğun okula uyumu kendisine özel bir hız ve sürede gerçekleşir. Burada genel hatlarıyla verilen önerilere rağmen çocuğunuz okula adapte olmakta zorlanıyorsa profesyonel destek almanızı tavsiye ederiz.
Yorumlar